موسڵ - فورات
300 خێزان گەڕانەوە بۆ ماڵەکانیان لە کۆڵانەکانی موسڵی کۆن، دوای تەواوبوونی ئاوەدانکردنەوەی ماڵە کەلەپوورییەکان و تۆڕەکانی ئاو و کارەبا لە ژمارەیەک لە گەڕەکەکانیدا، لە کەشێکی پڕ لە خۆشیدا لە نێوان دراوسێ کۆنەکاندا. ئەمە یەکێکە لە گەورەترین شەپۆلەکانی گەڕانەوە بۆ بەری ڕاستی شارەکە لە دوای کۆتاییهاتنی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکان تێیدا.
پەیامنێری «فورات» لە نەینەوا ڕایگەیاند، خێزانەکان گەڕاونەتەوە بۆ گەڕەکەکانی مەیدان و قولەیعات و باب لەکەش و ڕەئسولکوور، کە تێیاندا ماڵەکان بەپێی شێوازی تەلارسازیی ڕەسەنی خۆیان بە بەرد و مەڕمەڕی موسڵی و دەرگای دارینی نەخشێنراو دووبارە بنیات نراونەتەوە، و ئەو کۆڵانە تەسکانەش پارێزراون کە تایبەتمەندیی شاری کۆنن. ماڵە ئاوەدانکراوەکان حەوشەی ناوەوە و سەردابی نەریتییان تێدایە.
ماڵانێک کە ژیانیان بۆ دەگەڕێتەوە
بەڕێوەبەری شارەوانیی موسڵ بە «فورات»ی ڕاگەیاند، کارەکانی ئاوەدانکردنەوە بە هاوکاریی حکوومەتی خۆجێیی و ڕێکخراوە نێودەوڵەتییەکان جێبەجێ کراون، کە دیارترینیان دەستپێشخەریی «زیندووکردنەوەی گیانی موسڵ»ە کە ڕێکخراوی یونسکۆ سەرپەرشتیی دەکات، جگە لەو بەخشینانەی بەرنامەکانی قەرەبووکردنەوە پێشکەشی خاوەنی ماڵە زیانلێکەوتووەکانیان کردووە. ڕوونیشی کردەوە کە ئەولەویەت بەو ماڵانە دراوە کە وەک کەلەپوور پۆلێن کراون.
ئەوەشی خستە ڕوو کە شارەوانی تۆڕی نوێی ئاو و ئاوەڕۆی لە ژێر کۆڵانەکاندا ڕاکێشاوە و دووبارە بە بەرد ڕایخستوونەتەوە و ستوونی ڕووناکیی بە دیزاینی کەلەپووری داناوە، لە کاتێکدا بەڕێوەبەرایەتیی کارەبا وایەرە ئاشکراکانی بە تۆڕی ژێرزەوی گۆڕیوە، بۆ پاراستنی ڕواڵەتی بینراوی شاری کۆن.
«لێرەوە دەرچووین و نەماندەزانی دەگەڕێینەوە یان نا، ئەمڕۆ هەمان ئەو دەرگایە دەکەمەوە کە باوک و باپیرم پێش من دەیانکردەوە»ئەبو عومەر، یەکێک لە گەڕاوەکان بۆ گەڕەکی مەیدان
ئاستەنگەکانی گەڕانەوە
سەرەڕای گەڕانەوەکە، هێشتا بەشێک لە شاری کۆن چاوەڕێی ئاوەدانکردنەوەیە. پسپۆڕان دەخەمڵێنن کە هەزاران ماڵ هێشتا نۆژەن نەکراونەتەوە بەهۆی کەمیی پارە یان ناکۆکیی خاوەندارێتی یان کۆچکردنی خاوەنەکانیان، لە کاتێکدا گەڕاوەکان داوای کردنەوەی قوتابخانە و بنکە تەندروستییەکان و نانەواخانەکان لە گەڕەکەکانیان دەکەن تا پێداویستییەکانی ژیان تەواو ببن.
حکوومەتی خۆجێیی کار لەسەر پلانێک دەکات بۆ گەڕاندنەوەی ژیان بۆ ئەو بازاڕانەی لە تەنیشت کۆڵانە ئاوەدانەکانن، و هاندانی خاوەن پیشە نەریتییەکان بۆ گەڕانەوە بۆ کارگەکانیان، لە چوارچێوەی دیدگایەکدا کە شاری کۆن لە یەک کاتدا بکاتە شوێنی نیشتەجێبوون و کار و گەشتیاری، نەک تەنها ڕووکارێکی کەلەپووریی چۆڵ لە دانیشتووان.
